Stoom van een warme bron: waar warm water koude lucht ontmoet
De witte wolken boven een warme bron in de winter zijn helemaal geen damp maar piepkleine druppeltjes, en hoe dik ze zijn is een grove thermometer voor de lucht.
Waterdamp is onzichtbaar. Wat op een koude ochtend uit een warme bron opstijgt, is damp die al is afgekoeld en gecondenseerd tot druppeltjes van een paar duizendste millimeter doorsnede, die het licht elk verstrooien zoals mist dat doet. Hetzelfde bad dat op een zachte middag nauwelijks trilt, kan bij min tien graden verdwijnen onder zijn eigen wolk, omdat koudere lucht veel minder vocht vasthoudt en een groter deel direct boven het oppervlak als druppels afdwingt.
De stoom beweegt mee met elke kleine verandering in de lucht. Zonder wind stijgt hij op in trage zuilen en slaat om op hoofdhoogte; met een lichte bries ligt hij plat en glijdt over het water, waarbij hij een paar seconden de rotsen en de overkant onthult voordat hij weer dichtgaat. Sneeuw op de omringende grond voegt van onderaf een tweede lichtbron toe, en daarom zien winterse taferelen van dampende baden er vaak gelijkmatig verlicht uit, met zachte schaduwen en weinig contrast tussen wolk en helling.
Een lage zon verandert dat allemaal. Licht dat van achter de stoom komt laat de druppeltjes oplichten tegen donkerdere bomen, terwijl dezelfde wolk met de zon in je rug als vlak grijs oogt. Zo'n beeld houdt één warme plek over met veel stil wit eromheen, en op een bureaublad zitten de zachte randen makkelijk achter vensters en pictogrammen, omdat niets in de scène een harde lijn heeft die ermee kan concurreren.
In deze collectie
